O‘ZBEK TILI UCHUN SUN’IY INTELLEKT YARATISHDAGI HOZIRGI JARAYONLAR TAHLILI
PDF

Keywords

sun’iy intellekt, o‘zbek tili, tabiiy tilni qayta ishlash, NLP, lingvistik korpus, mashinaviy tarjima, til texnologiyalari.

How to Cite

Murotjonov Abdullatif o‘g‘li, A. (2026). O‘ZBEK TILI UCHUN SUN’IY INTELLEKT YARATISHDAGI HOZIRGI JARAYONLAR TAHLILI. JOURNAL OF SCIENCE-INNOVATIVE RESEARCH IN UZBEKISTAN, 4(03), 64–70. Retrieved from https://scienceinno.org/index.php/jsiru/article/view/119

Abstract

Ushbu maqolada o‘zbek tili uchun sun’iy intellekt texnologiyalarini yaratish jarayonidagi hozirgi tendensiyalar va ilmiy-amaliy ishlanmalar tahlil qilinadi. So‘nggi yillarda tabiiy tilni qayta ishlash (Natural Language Processing – NLP) sohasida jadal rivojlanish kuzatilmoqda va bu jarayon o‘zbek tili kabi kam resursli tillar uchun ham yangi imkoniyatlarni ochmoqda. Tadqiqotda o‘zbek tiliga moslashtirilgan sun’iy intellekt modellarini yaratishdagi asosiy muammolar, jumladan lingvistik korpuslarning yetishmasligi, morfologik murakkablik va standartlashtirilgan ma’lumotlar bazalarining kamligi ko‘rib chiqiladi. Shuningdek, mavjud texnologiyalar, jumladan mashinaviy tarjima, nutqni tanish, matnni avtomatik tahlil qilish va chatbot tizimlarini rivojlantirishdagi yutuqlar ham tahlil qilinadi. Tadqiqot natijalari o‘zbek tilida ishlovchi sun’iy intellekt tizimlarini takomillashtirish uchun ilmiy asos yaratadi hamda kelajakdagi tadqiqot yo‘nalishlarini aniqlashga yordam beradi.

PDF

References

1. Abduazizov, A. (2010). Tilshunoslik nazariyasi asoslari. Toshkent: Sharq nashriyoti.

2. Bird, S., Klein, E., & Loper, E. (2009). Python yordamida tabiiy tilni qayta ishlash. O‘Reilly Media.

3. Jurafsky, D., & Martin, J. H. (2023). Nutq va tilni qayta ishlash (3-nashr). Stenford universiteti.

4. Mahmudov, N. (2012). Til va nutq masalalari. Toshkent: O‘zbekiston Milliy Ensiklopediyasi.

5. Safarov, Sh. (2008). Pragmalingvistika. Toshkent: Fan Publishing.